Halloween: wat is dat eigenlijk, behalve een uit de Verenigde Staten overgewaaide feestdag?

De naam ‘Halloween’ is eigenlijk afgeleid van All Hallows Eve (Allerheiligenavond), de avond voor Allerheiligen. In de Iers-Keltische kalender begon het jaar op 1 november, dus 31 oktober was oudejaarsavond. De oogst was binnen, het zaaigoed voor het volgende jaar lag klaar en dus was er even tijd voor een vrije dag, het Keltische nieuwjaar. De Kelten geloofden ook dat op die dag de geesten van alle gestorvenen van het afgelopen jaar terug kwamen om te proberen een levend lichaam in bezit te nemen voor het komende jaar.

In de negende eeuw van de huidige tijdrekening steekt een Europees christelijk gebruik de zee over en vermengt zich met het Halloweenfeest. Op Allerzielen (2 november) gingen in lompen gehulde christenen in de dorpen rond en bedelden brood. Voor elk brood beloofden ze een gebed te zeggen voor de dode verwanten van de schenker. Het bekende ‘Trick or Treat’-spelletje vindt wellicht daar zijn oorsprong.

Het feest is in de negentiende eeuw door Ierse immigranten naar de VS gebracht. In Ierland was de aardappeloogst mislukt, de Grote Hongersnood decimeerde razendsnel de bevolking en de Ieren begonnen omstreeks 1840 massaal naar Amerika te vluchten. En zoals vaker voorkwam onder migranten: in den vreemde zoekt men contact en steun bij elkaar. Het heimwee naar de roots wordt verzacht in het verder beleven en onderhouden van de eigen feesten en gebruiken.

(bron: Wikipedia)

De manier waarop Halloween bij ons gevierd wordt heeft nog maar weinig te maken met de Amerikaanse traditie (die dus eigenlijk een ‘heidense’ traditie was). In de Gilainstraat bijvoorbeeld werd wel een mooie Halloween-sfeer gecreëerd, maar de nadruk ligt meer op een soort van gezellig samenzijn, met allerlei kermiskraampjes en jenever-chalets. Kinderen liepen vrolijk rond met de meeste griezelige motieven op hun gezichtjes geschilderd, terwijl ze achtervolgd werden door als duivels verklede steltenlopers.

Ik snorde het bericht van vorig jaar op en dit is wat ik toen schreef:

En er was volk! In de Gilainstraat heerste een aangename drukte (daar begon voor mij logischerwijze ook de avond) en zoals gewoonlijk kon ik het na een aantal jenevertjes niet laten een lekkere hamburger te verorberen bij Lydia. In de Leuvensestraat was het dan weer over de koppen lopen. Mede dankzij de winkels en de vele stalletjes was er, volgens mij, een recordopkomst voor deze Halloween-activiteit.

Je zou het bijna helemaal kunnen herhalen voor de editie van dit jaar. Hoewel de Leuvensestraat dit jaar niet meedeed was het op een bepaald moment ook héél erg druk. Rond half elf was de meeste ‘actie’ wel voorbij in de Gilainstraat, maar liefhebbers konden dan nog terecht op de Veemarkt, wat uiteindelijk wel de uitgangshoek van Tienen is. Er heerste daar een gezellige drukte, en ik rondde de avond daar af met een aantal vrienden in ‘t Excuus. Zoals gewoonlijk probeerde ik, in al dan niet benevelde toestand, een aantal sfeerfoto’s te maken, maar veel soeps werd dat dus niet. Roelof Pantjes, buurman en fotograaf, beloofde me eens een paar tips te geven. Hij maakte trouwens ook een aantal sfeerfoto’s, die we later zullen posten op deze site.

Volgend jaar zijn we zeker weer op post voor een gezellige Halloween-avond in Tienen!